Trang chủ

Tóm tằt

Chúng tôi đề nghị bạn nên kiểm tra các mục dưới đây để đánh giá được máy phá rung bạn đang định chọn. Bạn nên xem trang web so sánh các tiêu chuẩn kỹ thuật các máy phá rung để hiểu chức năng các máy.

• Thời gian hoạt động
• Năng lượng sốc
• ATP-One-Shot
• Select Sense
• Nâng cấp lên máy 2 buồng?
• Tạo nhịp 2 buồng
• Hỗ trợ của công ty cung cấp
• Cảnh báo và thu hồi
• Bề dầy máy

Thời gian hoạt động
Câu hỏi đấu tiên hầu hết các bạn hỏi khi chọn máy phá rung là thời gian hoạt động của máy. Câu này có rất nhiều cách trả lời vì tùy theo quy chế hoạt động của máy. Sau khi được trả lời, chúng tôi đề nghị bạn hỏi thêm cho rõ với những câu sau đây.

• Điện lượng pin? Pin càng lớn thời gian hoạt động càng dài. Các pin trong các máy phá rung Biotronik dòng Lumax là 1,28 A và 1,72 Ah tùy loại máy. Bạn có thể xem bảng so sánh. Trong khi Cty Medtronic chỉ có 1 kích cở pin cho mỗi dòng máy, Cty St Jude cũng cung cấp hai loại pin với máy Accent tùy năng lượng sốc.
• Thời gian hoạt động được báo ở trên là đã tính bao nhiêu sốc mỗi năm? Thường là 2 hoặc 4. Số sốc đây không phải là sốc điều trị loạn nhịp mà là năng lương sốc tương đương dùng để tái tạo bình tụ điện (capacitor reformation). Máy camera của bạn lâu ngày không dùng, lần đầu dùng cần flash sẽ mất nhiều thời gian để có thể flash được. Lý do là bình tụ điện không được hoàn hảo. Trong máy phá rung cũng có bình tụ điện tương tự. Nạp điện bình tụ điện 4 lần/năm sẽ giúp bình tụ điện nạp nhanh khi cần phát sốc. Nạp điện 2 lần/năm khi nạp có thể chậm hơn và sẽ đình trễ sốc phá cơn loạn nhịp. Các công ty, ngoại trừ Cty Medtronic, đều dùng 4 nạp điện/năm để tái tạo bình tụ điện. Chỉ Cty Medtronic là dùng 2 lần/năm, nhưng cho chọn 4 lần /năm (nếu không cần, tại sao cho chọn?). Nếu bạn đang tìm hiểu về máy Medtronic, thì hãy hỏi xem nếu 4 sốc/năm thí thời gian hoạt động sẽ giảm bao nhiêu.
• Bao nhiêu kênh điện tim được ghi lại? Các máy 1 buồng cần ghi lại 2 kênh, máy 2 và 3 buồng cần ghi lại 3 kênh. Nếu không đúng số trước, hãy hỏi xem thời gian hoạt động bị giảm bao nhiêu nếu muốn đạt số đó. Nếu máy 2&3 buồng chỉ ghi được 2 kênh, thì đây là một yếu điểm.
• Thời gian điện tim ghi lại với số kênh tối đa cũng là một yếu tố so sánh. Càng dài, BS càng dễ chẩn đoán và điều chỉnh máy tối ưu . Cẩn thận là nhiều công ty sẽ nói một con số lớn vi chỉ tính ghi lại 1 kênh. Bạn cần hỏi rõ thời gian với 2 hoặc 3 kênh.
• Có ghi lại mấy kênh điện tim ở đoạn trên trước khi cơn loạn nhịp được phát hiện? Ghi lại trước sẽ rất hao pin vì phải ghi không ngừng. Không ghi, thì tiết kiệm pin vì máy chỉ cần hoạt động sau khi cơn loạn nhịp đã được phát hiện, có lẽ chỉ vài lần trong năm và chỉ vài phút mỗi lần. Không có đoạn điện tim này, mà chúng tôi gọi là tiên sử, BS sẽ khó chẩn đoán chính xác cơn loạn nhịp của bạn: có thể là loạn nhịp thất, có thể là nhịp xoang nhanh, có thể là loạn nhịp nhĩ, có thể là rung nhĩ, v.v. ... Không chẩn đoán đúng thì điều trị sẽ không đúng và điều chỉnh máy không đúng. Do đó các cơn "loạn nhịp" sẽ tiếp tục. Có công ty chỉ bật lên tiền sử vài tháng rồi khóa lại. Bạn có chắc chắn là cơn loạn nhịp sau 1 năm sẽ giống cơn loạn nhịp 1 tháng sau khi cấy máy? Nếu bạn được BS điều trị tối ưu, thì phải có khác chớ!

Với hiểu biết trên bạn có thể đánh giá chính xác thời gian hoạt động của các máy và các ưu điểm và yếu điểm của máy.

Năng lượng sốc
Các bạn sẽ thấy có nhiều chọn lựa: 30 Joules, 35 J, 40 J. Theo kinh nghiệm chúng tôi 30J là đủ cho các BN VN. Lý do là tại lòng ngực người VN nhỏ, thường không phải là chỉ định phòng ngừa (prevention - BN Âu-Mỹ được cấy máy sớm, chỉ vì suy tim nhẹ. Ở VN thường không cấy phòng ngưa. Tim khỏe có ngưỡng phá rung cao), các BN VN không có uống thuốc chống loạn nhịp ở mức các BN Âu-Mỹ, không có bị tổn thương tim nhiều như BN Âu-Mỹ có nhiều giải phẩu tim, không cân nặng 150-200 Kg, .... Vậy 35 J, 40J là bằng thừa. Cty Biotronik ngoài máy 30J cũng có máy 40 J (các máy Lumax 340 và Lumax 540), nhưng chúng tôi chỉ tư vấn BN chọn các máy 40J chỉ khi có pin lớn (1,72 Ah, thay vì 1,28 Ah), chớ không phải vì sốc mạnh!
Ngoài ra hầu như các BN chỉ cần 1 hoặc 2 sốc, và các sốc này sẽ được lập trình ở mức <30 J. Vậy cần chi 40 J?
Ngoài ra các nhà nghiên cứu có báo cáo là mức tổn thương cơ tim tăng với năng lượng sốc. Nên dùng sốc đủ phá cơn loạn nhịp. Không nên mạnh tay.
Có công ty sẽ nói là sốc 35 J sẽ an toàn hơn cho bạn. Bạn hãy hỏi lại có thí dụ BN VN nào 30 Joules không phá cơn rung thất mà 35 Joules ra khỏi rung thất? Nếu có, yêu cầu cho xin hố sơ điện tim bệnh nhân đó. Hố sơ bên Âu-Mỹ thì có, chớ ở VN chúng tôi không nghĩ có.
Như đã nói, chúng tôi có cung cấp máy phá rung 40 Joules ở VN, nhưng đối với chúng tôi đó không phải là một ưu điểm! Nhu cầu sốc 35-40 Joules xuất phát từ Âu-Mỹ, không cần thiết ở VN!

Ngoài ra các máy Biotronik và St Jude có thêm chức năng thay đổi dạng sốc khi gặp trường hợp BN với ngưỡng cao. Như đã viết ở trên, chúng tôi không nghĩ là chức năng này quan trọng vì ngường BN VN thấp. Cty Biotronik có DFT manager cho BS chọn 2 dạng sốc: biphasic và biphasic2 (với pha 2 rút ngắn chỉ 2 ms - dùng khi ngưỡng cao). Cty St Jude có DeFT Response để kỹ thuật viên chọn dạng sốc. Lý do ở VN dùng các chức năng này thường là do chẩn đoán lầm loạn nhịp, lầm rung nhĩ với rung thất. Sỗc tối đa nhiều khi không phá được rung nhĩ vì dòng điện sốc không đủ mạnh ở nhĩ do thiết kế là nhắm vào thất.

ATP-One-Shot
Trong các đời máy mới có một chưc năng quan trọng sẽ giảm đau đớn cho bạn và giảm nguy cơ tử vong cho bạn. Đó là ATP-One-Shot trong tất cả các máy phá rung Biotronik dòng Lumax. Ở VN, trong các máy khác chức năng tương tự là ATP during charging, tương tự nhưng phức tạp hơn. Bạn hãy đọc đoạn bài so sánh dưới đây để có thể đanh giá cái nào tốt hơn.
Tại sao chúng tôi cho là ATP-One-Shot là chức năng quan trọng nhất trong sự đánh giá các máy phá rung? ... Vì tránh sốc sẽ giúp tuổi thọ của bạn. Hãy đọc đoạn: sốc: thần hay quỷ.
Quan niệm của chúng tôi là không phải máy không có một chức năng là máy không nên chọn. Như chọn xe, nếu xe thiếu một món nào đó, thì bạn sẽ đánh giá xe đó thấp hơn,  x% thua xe kia có món đó.
Vậy ATP-One-Shot đáng bao nhiêu? Không có ATP-One-Shot , thì theo bài được link vào đây, nguy cơ tử vong của bạn tăng 61% đến 110%. Do đó chúng tôi nghĩ ATP-One-Shot đáng >25% giá máy. Đó là suy nghĩ của chúng tôi. Bạn có thể quyết định cao hơn hay thấp hơn tùy tình trạng bệnh của bạn, suy tim nặng thi nguy cơ tử vong cao hơn.
Các bạn được bác sĩ chỉ định cấy máy phá rung 3 buồng không nên chọn máy không có chức năng này. Bạn đã bị suy tim nặng. Bạn cần bằng mọi giá tránh sốc. Máy không có ATP-One-Shot có thể rẽ hơn đôi chút, nhưng tăng nguy cơ tử vong của bạn rất nhiều. Bạn cấy máy phả rung 3 buồng hẩu kéo dài cuộc sống, mà lại chọn máy có thể giảm? Mâu thuẩn!!

Select Sense
Có bạn đã bị sốc khi không có triệu chứng nào cả. Đó rất có thể là do máy nhận lầm các sóng ở thất của bạn, nhất là khi bạn vận động khỏe. Chí có chương trình Select Sense trong tất cả các máy phá rung Biotronik là có thể giúp bạn tránh bị lần thứ hai. Nói chung khó tránh lần đầu vì không biết được phải điều chỉnh máy như thế nào. Ngoài ra, khi bạn bị loại sốc này, quan trọng là bác sĩ hoặc kỹ thuật viên công ty bỏ thời gian xem đoạn điện tim của bạn đế xác nhận vấn đề. Kiểm tra máy 2 phút không đủ thời giờ để tìm hiểu vấn đề.
Khi bạn tìm hiểu về vấn đề sốc lầm này, bạn chỉ cần hỏi đại diện công ty về 2 chức năng để tránh sốc do nhận lầm sòng T

1. máy có thể điều chỉnh đường ngưỡng nhận cảm ở thất
2. máy có thể thay đổi bộ lọc để ép xuống sóng T

Vì vấn đề nhận cảm lầm xảy ra với một thiêu số BN, chúng tôi khó đánh giá Select Sense. Nhưng nếu chẳng may bạn bị, thì cuộc sống của bạn có thể trở thành địa ngục cho đến khi BS thử điều chỉnh dây điện cực, có thể thành công, hoặc bạn thay qua máy phá rung Biotronik. Vậy đây là một ván bài mà thua là sẽ phải chịu mổ điều chỉnh dây điện cực trở lại mà BS không thể bảo đảm kết quả, và có thể là phải thay máy. Vậy bạn quyết định, có muốn đánh ván bài đó, và nếu đồng ý thì cùng nên đòi hỏi một giá thấp hơn máy phá rung Biotronik để đền bù.

Nâng cấp lên máy 2 buồng?
Đây không phải là một câu hỏi nhà cung cấp mà là một câu hỏi bạn nên tự hỏi.
Các bạn trẻ thì không phải lo vấn đề này lắm. Các bạn lớn tuổi nên quan tâm là bị rung nhĩ vì đây là một bệnh ngưới lớn tuổi. Các bạn với hội chứng Brugada có xác suất 39% bị rung nhĩ (Morita, J Cardiovascular Electrophysiology 2002).
Nghiên cứu ALTITUDE có kết quả là sốc lầm do rung nhĩ tăng nguy cơ tử vong lên +61%. Do đó, cần tránh bị sốc lầm. Các BN cấy máy phá rung 1 buồng thường hay bị điều trị lầm vì rung nhĩ do máy thiếu thông tin về hoạt động buồng nhĩ. Máy 2 buồng có thể giảm điều trị lầm với các thông tin từ dây nhĩ. Chương trình phân biệt nguồn gốc cơn loạn nhịp được dùng để quyết định xem cơn nhịp nhanh được phát hiện ở thất là do nhịp nhanh thất, cần điều trị, hoặc cơn nhịp nhanh trên thất (thí dụ rung nhĩ) không cần điều trị. Trong các chương trình, SMART Detection trong các máy phá rung 2 và 3 buông Biotronik có độ đặc hiệu (không điều trị khi nhịp nhanh trên thất) cao nhất, 90-95% (Hintringer, PACE 2004), cùng lúc đạt độ nhạy (điều trị loạn nhịp nhanh thất) 100%.
Do đó, nếu bạn có phương tiện nâng cấp lên máy phá rung 2 buồng, bạn nên chọn máy của Biotronik ... để đừng bị giảm tuổi thọ!
Ngoài ra, khi bạn bị sốc, hoặc máy quyết định không điều trị nhưng ghi lại điện tim, mà BS sau khi phân tích điện tim chẩn đoán là rung nhĩ, thì cần uống aspirin hoặc thuốc chống đông tùy theo chỉ số CHA2DS2-VASc của bạn hầu tránh đột quỵ.

Tạo nhịp 2 buồng
Có bạn có nhịp chậm cùng lúc cần máy phá rung. Bạn sẽ cần cấy máy phá rung 2 buồng.
Nếu bạn bị blốc nhĩ-thất gần 100%, thì về phương diện tạo nhịp, máy phá rung 2 buồng nào cũng được.
Nếu bạn chỉ suy nút xoang, với dẫn truyền nhĩ-thất tốt, bạn nên tìm hiểu về các chướng trình giảm tạo nhịp thất có mục đích là giảm suy tim, vị bạn thuộc nhóm rất nhạy cảm suy tim. Trong các thế hệ máy mới, các chương trình giảm tạo nhịp thất còn được dùng là IRS+, MVP và VIP. Nếu máy phá rung 2 buồng bạn đang xem không có 1 trong 3 chương trình này, bạn nên tìm máy khác. Lý do là với các máy không có chướng trình này, xác suất cao là máy phá rung sẽ tạo suy tim do máy tạo nhịp thất quá nhiều. Đến kỳ thay máy, bạn sẽ cần nâng cấp lên máy 3 buồng. Ngay cả giữa các máy này, nguy cỏ tử vong là từ 0,67 (dưới bình thường) đến  >1,00 (1,00 là bình thường), và lên đến 1,61 với các máy không có chương trình này, thí dụ Maximo và Egida. Bạn hãy đọc bài vể IRS+ trước khi quyết định chọn máy.

Hỗ trợ của công ty cung cấp
Máy phá rung rất phức tạp. Do đó BS thường không có thời gian để phân tích các số liệu được máy ghi lại, nhất là các đoạn điện tim được lưu lại trong máy sau mỗi cơn loạn nhịp. Không phân tích các đoạn điện tim đó, làm sao biết điều chỉnh máy? Ở một số BV, kỹ thuật viên của công ty sẽ có nhừng buổi clinic ở trực hôm đó tại BV để kiểm tra máy. Nếu không thì BS kiểm tra cần chuyển các số liệu ghi lại trong máy cho kỹ thuật viên khi gặp trường hợp khó. Vậy bạn hãy hỏi công ty cung cấp, trướng hợp gặp loạn nhịp phức tạp, làm sao BS có thể chuyển về công ty dữ liệu trong máy. BS có thể in ra tất cả các số liệu ghi lại trong máy, rồi scan (quét) và gửi về công ty. Điều này sẽ khó xảy ra vì quá tốn thời giờ BS, và quá nặng ký nên không thể e-mail được. Các máy chương trình ICS3000 của công ty Biotronik có thể ghi lại toàn bộ kiểm tra máy bạn đang mang vào một bài .pdf rất gọn (bài lớn nhất chúng tôi đã gặp chỉ có 1,3 MB, thường chỉ vài trăm KB). BS có thể chuyển bài này váo máy vi tính của mình với một USB Flash Drive, rồi gửi e-mail cho công ty. Cty Tâm Thu có kỹ thuật viên 18 năm kinh nghiệm với máy phá rung có thể phân tích các số liệu gửi về và góp ý-kiến với BS về điều chỉnh máy.
Muốn đạt mức theo dõi như ở Âu-Mỹ, bạn nên tham gia chương trình Home Monitoring, theo dõi từ nhà, chỉ có từ Cty Biotronik.

Cảnh báo, thu hồi
Bạn nên hỏi xem Cty sãn xuất đã có recall máy phá rung và dây điện cực trong vòng 5 năm qua. Không nhất thiết là máy bạn đang xem, mà tất cả các máy phá rung và dây điện cực công ty đã sãn xuất. Lý do là tại nhiều khi phải mất nhiều năm trước khi các giới chức trách mới khám phá ra vấn đề vì có nhiều BN bị cùng một sự cố. Quá trình an toàn thiết bị của công ty là một phản ảnh truyền thống an toàn của công ty. Bạn không muốn trở thành một chi tiết thống kê trong báo cáo của các cơ quan chức trách về một đợt thu hồi!
Đợt thu hồi lớn nhất từ trước đến nay là dây Sprint Fidelis năm 2007 với >200.000 dây sốc. Bạn không quan tâm vì đó là vấn đề bên Âu-Mỹ? Đã có BN ở VN đã phải thay dây sau nhiều cơn sốc đau đớn vi dây hư. Trong khi các BN ở Mỹ đã được Cty Medtronic bồi thường, các BN ở ngoài Mỹ đã không được bồi thường gì cả!
Bạn có thể lên Google đánh "recall" và tên công ty để tự mình tìm hiểu.

Bề dấy máy
Các máy phá rung có bề dầy hơi lớn: từ 12 đến 15 mm. Sự khác biệt 1 mm, coi như không bao nhiêu, nhưng khi máy được vùi dưới cơ ngực, gần vai, sự khác biệt độ cộm lên sẽ rất nhiều. Ngoài ra đối với người gầy, sự khác biệt này rất rỏ rệt. Đây là một vấn đề thẩm mỹ bạn nên lưu ý.