Trong các máy thế hệ củ,
như Kappa, máy chương tŕnh báo cáo thời gian hoạt động trung b́nh và
thời gian tối thiểu và tối đa. Trong thế hệ mới, Sensia, chỉ c̣n báo
cáo 2 số
tối thiểu và tối đa. Tại sao trong một máy tương đối mới, máy Sensia
cấy 01/2008 và được kiểm tra sau 9 tháng vào 10/2008, mà sự khác biệt
giữa thời gian hoạt động tối thiểu và tối đa lên đến 2,5 năm ? Lư do là
tại điện lượng của pin, trung b́nh là 1,2 Ah, nhưng trên thực tế có thể
thay đổi ±20%, và nhiều khi có thể nhiều hơn, xem thí dụ
máy tạo nhịp 31 năm!
Các máy chương tŕnh của Biotronik và St Jude chỉ báo cáo một con số
thôi. Máy Biotronik, theo sự hiểu biết của chúng tôi th́ báo cáo số
tương đương với số tối thiểu của Medtronic. C̣n thời gian hoạt động c̣n
lại mà máy St Jude báo cáo th́ chúng tôi thật sự không hiểu được, v́ đă
có lần một bác sĩ nói với chúng tôi như sau:
BS: máy này có thời gian
hoạt động 16 năm!
TT: vậy bác sĩ đă cấy các máy đó, khi theo dơi thấy thời gian hoạt động
ra
sao ?
BS: Có máy sau 3 năm báo cáo là thời gian hoạt động c̣n 10 năm ... vậy
máy này sẽ hoạt động 13 năm!
Chúng tôi xin mạn phép
không đồng ư kết luận này của bác sĩ. Nếu máy 16 năm mà sau 3 năm dùng
trong người bệnh nhân, báo cáo là c̣n 10 năm hoạt động th́ theo cách
tính đơn
giản của chúng tôi th́: 3 năm thật sực hoạt động, "tốn" 6 năm
pin! Vậy thời gian hoạt động của máy này không quá 8 năm, nếu đà giảm
này vẫn tiếp tục, c̣n nếu tăng th́ < 8 năm! Theo ư kiến chúng
tôi,
nếu máy chỉ báo một số, th́ số đó phải rất dè dặc, nghĩa là máy sẽ hoạt
động lâu hơn thời gian được ghi, chớ ngược lại bệnh nhân tưởng lầm máy
c̣n tốt
cho đến khi máy hết pin, không kịp để dành tiền thay máy!
Các máy hoạt động b́nh thường cho tới khi pin yếu. Đó là máy vào thời
kỳ Elective Replacement Interval (ERI). Khi vào ERI, máy sẽ bớt một số
chức năng để tiết kiệm pin, như không tạo nhịp nhĩ (máy 2 buồng), không
thay đổi nhịp (máy với nhịp thích ưng), và các chức năng cao cấp khác.
Sau thời gian ERI, máy sẽ ngưng họat động. Thông thường bạn có thể biết
là máy vào ERI khi nhịp tối thiểu thay đổi. Thí dụ máy Biotronik sẽ
giảm nhịp 11% (60 n/p -> 53,4 n/p); máy Medtronic sẽ dùng nhịp
cố định 65 n/p; máy StJude sẽ tăng chu kỳ thời gian 100 ms (60 n/p
-> 54,5 n/p). Thời gian ERI cũng tùy theo loại máy: Biotronik
tối thiểu là 6 tháng; Medtronic 3 tháng; St Jude 3 tháng. Như
vậy là với máy Medtronic và St Jude, cần phải thay máy trong ṿng 3
tháng, trong khi với máy Biotronik bạn có đến 6 tháng!
Vậy khi bạn so sánh thời gian hoạt động, th́ cần phải nắm những thông
tin ǵ ? Cách
tính thời gian hoạt động quá phức tạp. Chỉ duy có năng lượng pin, th́
dễ so sánh. Nếu năng lượng pin xấp xỉ nhau th́ 2 máy tương đương. C̣n
nếu khác biệt nhiều, th́ thường sự khác biệt sẽ sớm được rỏ ràng! Đương
nhiên là khi so sánh phải so sánh máy cùng chức năng, không thể so sánh
máy 1 buồng với máy 2 buồng được!
Ngoài ra khi cấy máy lần đầu, dây điện cực cũng có thể ảnh hưởng thời
gian hoạt động!
Lớp phủ
được dùng bên ngoài điện cực ảnh hưởng ngưỡng tạo nhịp (thấp
là tốt) cùng trở kháng tạo nhịp (cao là tốt). Nhờ lớp phủ Iridium
fractal, các điện cực Biotronik có ngưỡng thấp cùng lúc với trở kháng
cao. Ngoài ra bạn cũng nên hỏi xem loại dây điện cực này bắt đầu được
lưu hành từ năm nào. Đương nhiên là dây được thiết kế càng về sau, càng
tốt. Hiện này các dây Biotronik Selox là thế hệ 2004, c̣n dây Setrox là
2006. Dưới đây là bảng so sánh thời gian hoạt động máy Kappa
tùy theo trở kháng tạo nhịp.
Thơi gian
hoạt động với trở kháng tạo nhịp
Các dây điện cực Selox
và Setrox của Biotronik thường có trở kháng từ 800 đến 1500 Ohm, cao
nhất trong các dây điện cực được dùng ở Việt Nam!