Một chức năng quan trọng
là "Điều trị
rung thất không đau đớn". Gần đây chức năng này được chú ý vì sẽ giảm
tử vong! Hãy xem bài của
Cardiology
Today (tiếng Anh) về đề tài này và
bài bình luận của chúng tôi. Cái máy Biotronik Lumax đều có chương trình
ATP-One-Shot
Điện
tim là chức năng chẩn đoán tối quan trọng trong các máy ICD. Nhờ xem
được điện tim trước, trong và sau cơn loạn nhịp, bác sĩ có thể hiểu
được
nguyên nhân cơn loạn nhịp và thay đổi liều thuốc để tránh các loại loạn
nhịp đã xãy ra, và nhờ vậy tránh bệnh nhân bị đánh sốc trở lại. Với máy
ICD 1
buồng, vì xác suất bị
đánh
sốc lầm do rung nhĩ cao, nên bác sĩ cần điện tim
dài để chẩn đoán nguyên nhân bị đánh sốc!
Medtronic có ghi là máy ICD 1 buồng Maximo VR có
thời gian hoạt động
10 năm.
Máy đạt được thời gian hoạt động này bằng cách chỉ tái tạo bình tụ điện
2 lần/năm (so với 4 lần/năm) và không ghi lại tiền sử điện
tim.
Nhưng
đổi lại 10 năm, so với 5,9 năm ghi trong bảng trên, bạn có thể bị một
loạt sốc vì sốc đầu mất quá lâu để sạc bình tụ điện (vì tái tạo 2
lần/năm thay vì 4 lần/năm) nên không công hiệu, cần sốc thứ 2!
Tái tạo bình tụ điện 4 lần/năm giảm thời gian hoạt động máy Maximo
xuống còn 8 năm.
Tai
hại hơn nữa là bạn bị rung nhĩ, rồi máy
điều
trị lầm!
Vấn đề này khó tránh lần đầu! Với tiền sử điện tim, bác sĩ sẽ chẩn đoán
được là bạn bị sốc do rung nhĩ, và sẽ thay đổi thông số máy cùng lúc
thay đổi liều thuốc hầu
tránh các cơn rung nhĩ này. Không có tiền sử
điện tim, bác sĩ chỉ có thể mở tiền sử điện tim, và kêu bạn "lần sau bị
sốc
hãy trở lại khám nhé"! Bạn về nhà phập phòng chờ lần sốc sau! Thêm 2
năm hoạt động máy (5,9 -> 8 năm), có đáng mất ăn mất ngủ, rồi
lại phải chịu thêm một
sốc nữa ? Tai hại hơn nữa, là vì không biết là có rung nhĩ,
bác sĩ sẽ không kêu bạn
uống
thuốc chống đông hoặc thuốc chống tiểu cầu ... và sơ sót này
có
thể đưa đến một cơn
đột
quỵ ... có thể đưa đến bại liệt!!
Bác sĩ giới thiệu bạn máy Maximo VR có thời gian hoạt 10 năm, là bác sĩ
chưa từng
điều chỉnh máy phá rung! Sau khi bị sốc khi đang đi bộ, bạn đi khám bác
sĩ. bác sĩ chỉ trong vòng 5 phút khám xong và báo cho bạn biết là
bạn
bị sốc và máy hoạt động tốt! Tốt quá, máy đã cứu sống mình!
Bạn hãy
so sánh với cấy máy Lexos, có 7 năm hoạt động. Bạn bị sốc khi đang đi
bộ và đi khám bác sĩ. Bác sĩ phải lấy thông số và in ra điện tim được
ghi lại, mất 10 phút. Có
thể bác sĩ sẽ nói là sẽ gửi điện tim cho công ty xem xét lại
và
hẹn
bạn trở lại 2 ngày sau! Bạn trở lại 2 ngày sau, bác sĩ báo cho
bạn
biết là bị một cơn rung nhĩ điều trị lầm, cần phải
uống thuốc chống rung nhĩ,
chống đông!
Như vậy là bác sĩ thứ 2 yếu tay nghề quá! ... mất 10 phút và
in
tùm
lum mà không có chẩn đoán gì được cả, còn phải cầu cứu công ty, và phải
trở lại nữa, mà cho uống thuốc gì đâu vì bạn chỉ bị hội chứng Brugada
thôi mà!!!
Nhưng đổi lại, bạn sẽ không bị một phát sốc thứ 2 tương
tự, bạn không bị một cơn đột quỵ do cục đông máu tạo ra bởi rung nhĩ!
Vậy bạn chọn bác sĩ nào ? Mà rốt cuộc với máy đầu, thời gian hoạt động
không đước tới 6 năm vì quá nhiều sốc ... cứ vài tháng là bị 1-2 sốc.
Với
mỗi sốc máy Maximo, thời gian hoạt động giảm đi 43 ngày. Máy Lexos chỉ
trừ 21 ngày vì là máy 30 Joules.
Chỉ có công ty Medtronic là cho phép bác sĩ khóa tiền sử
điện tim. Các công ty khác như Biotronik, St Jude, Boston Scientific
không cho khoá ! Medtronic khuyên bác sĩ như vậy với máy Maximo (2003),
mà
đến dòng Virtuoso (2006), Medtronic lại
khuyên
bác sĩ nên ghi lại tiền sử
điện tim ... sau khi khắc phục được tình trạng hao pin khi
ghi tiền sử
điện tim!
Vậy, theo bạn, khoá tiền sử điện tim lợi cho bệnh nhân (bạn) hay cho
công ty
(quảng cáo thời gian hoạt động 10 năm!)?
Công
ty St Jude, thì mặc định là chỉ ghi lại 1 kênh điện tim với tiền sử.
Với 2 kênh, kỹ thuật viên và bác sĩ đã khó khăn lắm mới chẩn đoán đúng
cơn
loạn nhịp! Bật thêm kênh thứ 2 sẽ rất hao pin các máy St Jude. Chúng
tôi suy đoán là trong máy Atlas+ mạch điện để ghi lại điện tim từ các
điện cực sốc rất hao điện nên công ty mới khuyên chỉ ghi kênh nhận cảm
thất thôi.
Về phương diện năng lượng sốc, thì máy Lexos và Lumax VR phát sốc tối
đa là 30 Joules, trong khi 3 máy kia (Lumax XL, Maximo,
Atlas+) phát sốc tối đa > 35 Joules. Đối với người VN, với thân
hình
nhỏ, 30 Joules là đủ! Sốc cao hơn 30 Joules, không hiệu quả hơn, nhưng
sẽ tốn pin hơn, và
có
thể tổn thương cơ tim nặng hơn (xem đoạn chót trong bài). Thí
dụ Medtronic có máy Maximo, 35 J, và máy Marquis,
30J. Cảc mạch điện 2 máy giống nhau, chỉ khác ở phần mềm và bình tụ
điện (vì Maximo cần sạc năng lượng cao hơn). Mỗi sốc
sẽ trừ
đi 33 ngày hoạt động máy Marquis và 43 ngày máy Maximo. Nếu mỗi năm
phải sạc bình tụ điện 4 lần thì máy Marquis sẽ có thời gian hoạt động
dài hơn Maximo gần 8 tháng. Điều này có thể dùng để giải thích phần nào
sự khác biệt giữa máy Lexos và máy Maximo (0,9 năm = 10 tháng). Sự khác
biệt còn lại là do ghi lại tiền sử điện tim hao pin trong máy Maximo vì
không có mạch điện đặc biệt đê ghi lại như trong máy Lexos!
Lý do chúng tôi không ghi được thời gian hoạt động các máy St Jude
là tại vì số sốc phải tính hàng năm thay đổi. Vào thời kỳ đầu, các bình
tụ điện được tái tạo cách 3 tháng (4 lần/năm). Vào thời kỳ giữa
thời gian hoạt động thì cần phải giảm thời gian này xuống 1 tháng (12
lần /năm). Nói chung bình tụ điện các máy St Jude dòng Atlas+ không
được tốt bằng các bình tụ điện trong các máy Biotronik và
Medtronic, chỉ cần được tái tạo cách 3 tháng trong cả thời gian hoạt
động!
Lý do máy Lumax 340 VR-T XL có thời gian hoạt động dài, 9,7 năm là nhờ
pin to! Vậy đây là
thời gian thực, chớ không phải thời gian giả tạo do khoá chức năng!
Công ty Biotronik là công ty đầu tiên dùng pin 1,72 Ah cho máy phá
rung.
Mới đây (hè 2009), công ty St Jude cũng đã có máy Current Accel dùng
pin tương tự để đạt thời gian hoạt động dài.
Pin
máy Lexos là 2 pin nối chuổi, nên so với pin các máy khác điện
lượng là gần gấp
đôi điện lượng 0,83 Ah, là 1.66Ah. Máy Lumax VR nhờ có mạch điện ít hao
pin hơn nên có thời gian hoạt động dài hơn máy Lexos.
Bề dầy của máy cũng quan trọng. bệnh nhân có thể cảm giác được sự khác
biệt 2
mm!
Tóm
lại máy Lexos 1 buồng có thời gian hoạt động dài hơn máy các công ty
khác khi tất cả chức năng chẩn đoán được bật lên. Máy Lumax XL 1 buồng
với
pin lớn nhất, thì đương nhiên có thời gian hoạt động dài nhất!
Máy
phá rung 2 buồng
Thời
gian hoạt động ở trên dùng để so sánh các máy. Thường bệnh nhân không
cần tạo
nhịp 100%, nên thời gian hoạt động của máy dài hơn là ghi ở trên!
Trong
sách hướng dẫn của Maximo DR, có ghi là máy có thời gian hoạt động 5,7
năm khi tạo nhịp 100% với 4 tái tạo bình tụ điện mỗi năm. Ghi tiền sử
điện tim trong 6 tháng đầu sẽ giảm thời gian hoạt động xuống còn 5,6
năm.
Dùng quá 6 tháng sẽ giảm thời gian hoạt động 27%, tương đương với 3
tháng mỗi năm ... đưa đến 4,5 năm!
Máy ICD 2 buồng cần chức
năng
giảm tạo nhịp ở thất,
hầu giảm suy tim và tử vong. Chương trình nghiên cứu
DAVID
được công bố
năm 2002, đã đưa đến nhiều thay đổi về tạo nhịp. Đối với bệnh nhân suy
nút
xoang với dẫn truyền nhĩ-thất tốt, dùng máy chỉ tạo nhịp DDDR, mà không
có chức năng giảm tạo nhịp thất, là tự hại mình, vì máy sẽ tăng xác
suất suy
tim gấp 2 lần, so với máy chỉ tạo nhịp nhĩ, và gấp 4 lần so
với
máy với chức năng giảm tạo nhịp thất công hiệu như IRS+!
Máy
Maximo là dòng máy cuối cùng của công ty Medtronic không có chương
trình này! Bắt đầu từ dòng Intrinsic (2004), tất cả các máy ICD 2
buồng Medtronic đều có chương trình
MVP.
Với máy Maximo DR, xác suất rất cao là đến kỳ thay máy, bạn sẽ bị
suy tim nặng và có thể cần thay máy 3 buồng chớ không phải máy 1 buồng.
Sự công hiệu của AICS của St Jude chưa được chứng minh. Nhưng các máy
đời mới nhất của công ty St Jude đã
chuyển qua chương trình VIP, với công hiệu bằng IRS+. Điều này cũng đủ
cho các bạn hiểu sự công hiệu của AICS.
Bạn đả
phải bỏ ra một số tiền lớn để cấy máy ICD 2 buồng, vậy tại sao lại cấy
máy có thể làm tim bạn càng ngày càng suy nhược nặng hơn ??? Nếu
bác sĩ không cấy máy Biotronik cho bạn, thì hãy liên lạc với chúng tôi,
chúng tôi sẽ giới thiệu bạn đến trung tâm cấy máy có thể đạt yêu cầu
của bạn!
Lý do chính các bác sĩ Âu-Mỹ cấy máy 2 buồng (>60% các máy ICD),
không phải là
vì cần tạo
nhịp (10%), mà
trong trường hợp bệnh nhân có những cơn nhanh thất không ổn định, có
thể làm bệnh nhân ngất và đưa đến đột tử. Với máy ICD 1 buồng khó phân
biệt các loạn
nhịp thất này và các loạn nhịp trên thất, thí dụ rung nhĩ, không cần
điều trị. Tỷ lệ máy
điều
trị lầm khoảng 25-50%. Chương trình phân biệt
nhĩ-thất (AV discrimination) trong các máy 2 buồng nhằm giảm tỷ lệ điều
trị lầm các cơn loạn nhịp trên thất.
SMART
Detection có mức điều trị lầm 5-10% (Hintringer
PACE 2004). PR
Logic của Medtronic thì có mức điều trị lầm 7-32%. Chương
trình St Jude thì
là 8-24%. Công ty St Jude, trong các tài liệu quảng cáo, thường đăng
trích kết quả của Aliot (
Europace
2004) là mức điều trị lầm của các máy St Jude là 16%. Trong cùng bài,
Aliot báo cáo là mức điều trị lầm của Biotronik là 6,6% và Medtronic là
33,3%!
Một lý do Smart Detection đạt độ nhạy 100% và độ đặc hiệu
cao> 93%, là nhờ chương trình áp dụng tất cả các tiêu chuẩn phân
biệt mỗi lần nhận cảm sóng thất, nên nếu có trật một lần sẽ vớt lại sau
đó. Các chương trình khác thì có những tiêu chuẩn được xét trước tiên
và một khi có kết quả âm tính thì sẽ bắt đầu trở lại từ đầu. Vì vậy khó
đạt độ nhạy 100% (có nghĩa là khi có nhịp nhanh thất thì phát hiện
được, không nhầm là nhịp nhanh trên thất không cần điều trị).
Tóm lại
- Nếu
bạn cần tạo nhịp do suy nút xoang, thì nếu không dùng máy Lumax 2
buồng, thì tới thời ky thay máy xác suất bạn bị suy tim, cần máy phá
rung điều trị suy tim trong phần dưới đây gần 100%!
- Nếu bạn có nhịp nhanh thất, không dùng máy Lumax 2 buồng,
thì xác suất bạn bị điều trị lầm hơi cao!
Máy
Lumax điều trị suy tim có thể xem là xe Mercedes (nhờ các chức năng
được ghi dưới đây), trong khi các máy
khác là xe Toyota hoặc xe Honda (nói chung vì là thế hệ cũ)! Ưu điểm
của máy Lumax điều trị suy tim
- Thế hệ mới với
- chức
năng ATP-One_shot điều trị các nhịp nhanh trong vùng rung thất bằng
những đợt xung không đau đớn. Nghiên cứu lâm sàng Pain Free RX II
(Wathen, Circulation
2004) hiệu quả giảm 81% các sốc trong vùng rung thất!
- Khi nhận cảm thất phải, sẽ khởi kích thất trái mà không
cần phát xung ở thất phải, không phí xung thất phải.
- ghi
lại 3 kênh điện tim (các máy khác chỉ ghi lại 2 kênh) để giúp bác sĩ
chẩn
đoán bệnh trạng của bạn khi có những cơn loạn nhịp, hoặc khi cần điều
chỉnh tạo nhịp 2 thất.
- Có 4 cấu hình tạo nhịp thất trái giúp bác sĩ
điều chỉnh tạo nhịp thất trái khi ngưỡng tạo nhịp tăng, hoặc khi bạn bị
kích thích cơ hoành mà không cần phải mổ bạn để điều chỉnh dây điện cực
thất trái
- Cùng với chương trình SMART Detection tránh hầu hết các
điều trị lầm. bệnh nhân suy tim thường hay có rung nhĩ!
- Nếu
bạn muốn được theo dõi 24/7, thì chỉ cần mua thêm máy Cardio-Messenger.
Bạn có thể quyết định sau khi cấy máy, nếu có nhiều cơn rung nhĩ, hoặc
có điều trị nhịp nhanh thất - các cơn loạn nhịp mà bạn không cảm giác
được nhưng bác sĩ cần biết sớm để điều trị, tránh suy tim trở nên trầm
trọng hơn. Các máy Lumax (1, 2 và 3 buồng) đều có chức nằng Home Monitoring
cài sẵn trong máy! Chức năng này chỉ có công ty Biotronik có thể cung
cấp ở VN, và đã được kiểm chứng vào đầu năm 2009 tại VN. Các công ty
khác có quảng cáo chức năng tương tự, nhưng không hoạt động được ở VN!
Home
Monitoring - theo dõi từ nhà
Một
chức năng mà Biotronik đã có kinh nghiệm từ hơn 8 năm nay và với trên
100.000 bệnh nhân, mà các công ty khác mới bắt đầu học hỏi, là
Home
Monitoring,
theo dõi từ nhà. Hiện nay các máy tạo nhịp điều trị suy tim Stratos,
các máy phá rung dòng Lumax đã được cung cấp ở VN, chỉ cần thêm máy
Cardio Messenger là bệnh nhân có thể được theo dõi 365/365 mà không cần
đến
khám bác sĩ! Cardio Messenger là một điện thoại di động đặc dụng của
Biotronik. Chúng tôi đã từng có 2 bệnh nhân thử Home Monitoring tại VN,
và
mỗi đêm các sự kiện máy phát hiện trong ngày đã được gởi về trung tâm
theo dõi của Biotronik tại CHLB Đức! Vi giá máy Cardio Messenger cao,
nên chúng tôi chỉ đề nghị các bệnh nhân có nhiều sự kiện xảy
ra (loạn
nhịp, nhập viện do suy tim) mới cần thêm chức năng này.
Các công ty khác thường
hay nói về chức năng tương tự có ở Âu-Mỹ ... nhưng ở VN, chỉ có Home
Monitoring của Biotronik là sẵn sàn để sử dụng!
Pin
các loại máy phá rung

Từ trái sang phải: pin Lexos, pin Atlas+, pin Maximo
Mặc dù các pin trong hình trên dùng vật liệu khác nhau (Lexos: LiMnO2; Atlas, Maximo: LiSVO) và từ
những nhà sãn xuất khác nhau (Litronik, Wilson Greatbatch, Medtronic), so sánh khối lượng cũng có thể cho ta
khái niệm về điện lượng. Pin Lexos đo ra 8821 mm3 (100%), pin Atlas+ 8165 mm3 (93%),
pin Maximo 6970 mm3 (79%). Như vậy pin máy Lexos lớn nhất, kế đó là pin máy
Atlas+ và sau cùng là pin máy Maximo. Nếu máy phá rung được lập trình
với chức năng tương tự, chúng ta có thể suy ra là thời gian hoạt động
từ dài đến ngắn là máy Lexos, Atlas+, Maximo.
Bình tụ điện
Bình tụ điện: Lexos, Atlas+, Maximo
Ngoài pin
ra, kỹ thuật bình tụ điện ảnh hưởng nhiều đến máy phá rung: kích cở,
thời gian hoạt động (tùy theo thời gian giữa các lần tái tạo bình tụ
điện). Trong hình trên chúng ta thấy là máy Atlas+ và Maximo dùng kỹ
thuật tương tự nhau. Bình tụ điện Lexos bằng chất sứ (ceramics), một kỹ
thuật mới hơn, nên có kích cở nhỏ hơn, dù chỉ cần sạc đến 30 Joules,
thay vì 40 Joules như trong 2 máy kia. Bình tụ điện bằng sứ cần tái tạo
ít hơn. Dù vậy thời gian mặc định giữa 2 tái tạo bình tụ điện của máy
Lexos là 3 tháng. Trong lúc chỉ là 6 tháng cho máy Maximo. Máy Atlas+
thì bắt đầu với 3 tháng rồi đến giữa thời gian hoạt động thì là 1
tháng. Chẳng lẽ Medtronic ít dè dặt hơn 2 công ty kia ?
Máy
Atlas+ bắt đầu tái tạo bình tụ điện mỗi quý. Khi pin còn 2,86V (bắt đầu
là 3,20V) thì chuyển sang mỗi tháng. Đến gần cuối thời gian hoạt động,
khi pin chỉ còn 2,56 V, thì trở lại 3 tháng để tiết kiệm pin. Tóm
tắt
Các máy phá rung và điều trị suy tim Biotronik có thời gian hoạt động
dài nhất với đầy đủ chức năng chẩn đoán. Nếu so với các máy khác, các
máy Biotronik đều là máy đời mới hơn máy các công ty kia!
Ngoài ra chúng tôi có chương trình hỗ trợ bác sĩ kiểm tra máy. Chúng
tôi sẽ
giúp bác sĩ hiểu các số liệu ghi lại trong máy sau mỗi lần điều trị.
Thay
vì các bác sĩ bỏ thời gian đọc các điện tim được ghi lại, kỹ thuật viên
với
17 năm kinh nghiệm với máy phá rung, sẽ kiểm tra các điện tim và sẽ gởi
báo cáo cho bác sĩ, giúp bác sĩ hiểu rỏ sự kiện đã qua, hầu thay đổi
điều trị
cho tối ưu cho bạn. Chỉ có công ty Tâm Thu là cung cấp dịch vụ này cho
bác sĩ. Một thí dụ mà chúng tôi rất hài lòng là
điều trị các cơn loạn nhịp bệnh nhân
bị hội
chứng QT kéo dài, mà trước đây bác sĩ và kỹ thuật viên công
ty
máy đầu tiên đã không điều trị thành công !